Vergeten â het seniorenbrein.
donderdag 12 maart 2020
Mijn levensstijl bepaalt mede of mijn brein snel veroudert of niet. Uit onderzoek blijkt dat er steeds grotere onderlinge verschillen te zien zijn in de kwaliteit van het brein, naar mate mensen ouder worden. Ouderdom komt met gebreken, maar sommige gebreken kan men voor een groot deel omzeilen.
Onlangs was ik aanwezig bij een interactieve lezing over het seniorenbrein. Jan van der Zwan, een psycholoog vertelde op een heel ontspannen manier wat er gebeurt met de menselijke hersenen als men ouder wordt. Vragen die dan opduiken zijn: Wanneer begint de achteruitgang eigenlijk, wat zijn de oorzaken van de veroudering van het brein , waar ligt de grens tussen vergeetachtig zijn of dement worden. Positief: Heeft een ouder brein ook voordelen en wat kan ik doen om mijn hersenen scherp en gezond te houden?
De top-5 van dingen, die worden vergeten bij het ouder worden zijn namen (hoe heet-ie ook al weer?) en woorden, plaatsen waar iets ligt (weet jij nog waar mijn bril lag?), niet meer goed gesprekken die gevoerd zijn kunnen weergeven en afspraken of voornemens vergeten (het sorry-verhaal).
Jan van der Zwan reikte enkele handvaten aan om succesvol ouder te worden:
Afwezigheid van chronische ziektes (maar dat heeft men niet in de hand..)
Op een goed niveau mentaal en fysiek functioneren
Training van de hersenen door bijvoorbeeld puzzelen
Sociale verbondenheid door familie- en vriendschapsbanden.
Met de laatste twee aanbevelingen ben ik het volledig eens.
Ons geheugen lijkt wel een beetje op een auto: Als die langere tijd stil staat is dat niet goed voor de motor. Er is dus niets mis met het trainen van het brein.
Dat sociale verbondenheid één van de “medicijnen” is om succesvol ouder te worden weet ik uit onderzoeken naar de levensverwachting; mensen die in een relatie samen ouder worden leven gemiddeld langer dan alleenstaanden.
Ook als ik geen relatie heb is het dus belangrijk de banden met familie en vrienden niet te veronachtzamen. Of een ziekte als dementie daarmee daadwerkelijk wordt bestreden vertelt het verhaal niet.
Bij het daten speelt het geheugen een belangrijke rol. Niet voor niks lezen velen kort voordat ze voor het eerst iemand ontmoeten het profiel van hun date door. Het staat raar, als ik bij een date essentiële zaken uit het profiel opnieuw zou gaan vragen…
Wie single is en in een eerdere relatie zijn of haar partner heeft verloren door dementie hoopt natuurlijk, als er een nieuw contact ontstaat, dat hij of zij niet nogmaals dezelfde narigheid hoeft mee te maken. Maar kan men die ontwikkeling op voorhand uitsluiten?
Ik vind het heel moeilijk om bij het daten al rekening te moeten houden met de kans, dat mijn mogelijke partner later in de lappenmand beland. Een ziekte als Alzheimer / dementie heeft gevolgen voor de fysieke situatie van mijn geliefde, maar nog meer voor het geestelijk contact.
Daarnaast ben ik mij er goed van bewust, dat het voor diegene, die alleen is en tegelijkertijd fysiek en / of psychisch niet gezond is moeilijk is om (opnieuw) iemand te ontmoeten, waarmee hij /zij een relatie kan aangaan. Als de beoogde partner zelf nauwelijks gezondheidsklachten heeft zal die niet zo snel zo’n relatie willen beginnen. Eerlijkheid van beide kanten over wat men wil is mijns inziens een eerste vereiste. Concreet: Wat zet je hierover in een profiel? Ik vind dat heel lastig…
Ik heb bewondering voor diegenen, die ondanks hun handicap toch besluiten te gaan daten. Toch gaat het in die gevallen meestal om een fysieke kwaal. Daten als iemand “gestraft” is door dementie? Ik weet niet of dat voorkomt…. Er was ooit een programma van Veronica over Undateables, mensen die het niet zo goed afging bij het daten, die als het ware moeilijk bemiddelbaar zijn. Dat werd dan wel in het belachelijke getrokken, maar toch.
geplaatst door Aktivo1 - 2775 keer gelezen
Vorige berichten
Fietsendrager
Mei vorig jaar had ik hem bijna, mijn fietsendrager. Voor twee fietsen natuurlijk, zei ik toen triomfantelijk tegen iedereen die het maar horen wilde.
Dat feest ging niet door. Kapotte contactdoos bij de trekhaak. Die is nu in orde, maar bij het horen van het prijsverschil tussen een drager voor twee fietsen en één fiets, vroeg ik toch om een time-out in de winkel.
Volkomen triviaal natuurlijk, als je het afzet tegen de gebeurtenissen op het wereldtoneel: Caroline van der Plas die een stapje terugdoet, ze zal zich binnenkort wel inschrijven hier, de plannen van het nieuwe kabinet, waar alle nazaten van G.B.J. Hiltermann alhier al dagen hun uiterst deskundige licht over laten schijnen, Renate die na haar Olympische medaille ten huwelijk wordt gevraagd - je moet er blijkbaar heel veel voor doen, dus dames, bind ze onder die Friese doorlopers, dan maak je nog kans - en voor nu ten slotte, de politie die in Den Haag een demonstratie tegen een asielopvang uiteendrijft, een opvang mind you in een kakwijk, waartegen gedemonstreerd werd door xenofobe neanderthalers die niets in die wijk te zoeken hebben. Ik pik er zo maar vier uit.
Maar even terug naar mijn ongelooflijk veel belangrijkere dilemma: neem ik nu een fietsendrager voor één fiets of voor twee? Elke zuivere afweging was bij voorbaat kansloos, want de vergelijking met de keuze tussen een eenpersoons- en een tweepersoonsbed drong zich natuurlijk onmiddellijk op. Zou ook de keuze voor een eenpersoonsfietsendrager immers niet neerkomen op een capitulatie voor de tweepersoonsliefde?
Met de vraag hoe groot of klein de kans was dat mij ooit nog de tweepersoonsfietsendragerliefde ten deel zou vallen, wilde ik mijn fietsenmaker niet lastigvallen. Ik denk er nog even over, zei ik. Dat tweepersoonsbed blijft.
Een steuntje in de rug
Iemand via een berichtje of kaartje sterkte wensen bij ernstig ziek en zeer toont betrokkenheid. Dat is zeker goed bedoeld, maar wat te denken als er daarna geen belangstelling meer volgt? Het kan zijn dat de ander je de nodige rust wil gunnen in een moeilijke tijd. Misschien dat hij of zij liever afwacht tot je zelf een update over de situatie geeft? Het is ook niet denkbeeldig dat het bericht eerst verwerkt moet worden.
In een relatie kunnen ernstige gezondheidsklachten of een bijzonder verdrietige gebeurtenis zoveel invloed hebben dat het zelfs een grote ommekeer kan betekenen. Zo heb ik ooit een diep teleurgestelde vriendin moeten troosten, omdat hij de sterk veranderde situatie niet meer aan kon. Zij hadden een lange relatie, maar zij kon het niet meer opbrengen om steeds lief en aardig tegen hem te zijn. Haar stress, verwardheid en sterk verminderde mogelijkheden na haar ziekenhuisopname eisten hun tol en de relatie liep op de klippen.
Het grote leeftijdsverschil speelde daarin ook een rol, zij was 8 jaar ouder dan hij. Dat merkte hij nooit, want zij was altijd een zeer aktieve vrouw geweest. Het grote leeftijdsverschil werd nu pijnlijk duidelijk en hij koos voor zijn vrijheid. Zij belandde in een diepe depressie en heeft daarna nooit meer een relatie gehad. Maar zoals altijd, als er een deur dichtgaat, opent zich vaak een nieuwe deur. Van kennissen en buren waar zij eigenlijk niks bijzonders van verwachtte kreeg zij opeens veel steun.
Zij boden aan om boodschappen voor haar te halen, haar digitaal te ondersteunen, zoals het installeren van apps die ziekenhuizen tegenwoordig van je eisen, om hun onderzoeksresultaten en afspraken aan je mee te delen. Ook waren er buren die regelmatig naar haar gezondheid informeerden, zodat zij haar verhaal kwijt kon, haar eten brachten of een klusje voor haar deden. Zodoende kon zij na een tijdje alles weer in een beter perspectief plaatsen. Dit heeft haar ook laten inzien hoe belangrijk het is, dat je een goed netwerk om je heen hebt.
Wat betreft daten lees ik daarom veel beter tussen de regels door in een profiel. Degenen die alleen maar van me willen genieten door veel met me te knuffelen, leuke uitstapjes te ondernemen etc is uiteraard enorm fijn en daar is niks verkeerds aan. Samen genieten is dubbel genieten, toch?. Maar als er meteen achteraan vermeld wordt dat hij verder niet geclaimd wil worden, ga ik er niet op in en hem niet ontmoeten. Misschien mis ik daardoor een leuke tijd samen, jammer dan. Bij een oppervlakkige vriendschap kan dat allemaal ook wel. Maar die ene die echt van me gaat houden, zal me ook willen steunen in mindere tijden...
Single Story: de Bourgondiër
"Je moet het leven proeven. Letterlijk. Dat is het punt. Ik zie de profielen van die vrouwen en denk: waar is de smaak? Alles is zo mager. 'Wandelen', 'diepgaande gesprekken', 'persoonlijke groei'. Prima, maar wat en wanneer eten we?”
“Wandelen doe je voor de eetlust. Een diepgaand gesprek voer je met een glas wijn dat zelf diepgang heeft. Persoonlijke groei is ontdekken dat je een kaas waardeert die je vijf jaar geleden nog te heftig vond. Zo simpel is het."
"Ze zeggen dat ik 'moeilijke onderwerpen vermijd'. Onzin. Ik heb het met alle liefde over de vraag of je een saus moet monteren met koude boter of dat je olijfolie kunt gebruiken. Dát is een moeilijk onderwerp waar mensen serieus ruzie over kunnen krijgen. Maar dan is het een productieve ruzie. Uiteindelijk proef je de saus en is het goed. Of niet, en dan maak je hem de volgende keer beter."
"Maar nee, ze willen het hebben over 'oude pijn'. Wat moet ik daarmee? Oude pijn is als wijn die over het hoogtepunt heen is. Azijn. Die moet je niet analyseren, die spoel je door de gootsteen en je trekt een nieuwe fles open. Er zijn nog zoveel goede flessen; waarom zou je jezelf focussen op die ene fles die zuur is geworden? Dat snap ik dus niet."
"Het is hetzelfde met 'je gevoelens tonen'. Dat snap ik ook al niet. Als ik iets proef, toon ik mijn gevoelens. 'Jammer, net te veel peper.’ ‘Mooi, precies op temperatuur.’ ‘Ik mis toch echt de tijm.' Dat zijn eerlijke reacties. Wat moet ik anders zeggen? Dat de coquille me herinnert aan een verloren jeugdliefde? Dan smaakt ‘ie toch minder? De herinnering aan de perfecte bereiding is het gevoel dat je wilt vasthouden. De rest leidt alleen maar af."
"Laatst schreef een vrouw: 'Ik zoek een man die niet bang is voor tranen.' Waarom zou ik bang zijn voor tranen? Tranen zijn zout. Soms nodig om de smaak op te halen. Maar als een gerecht alleen naar zout smaakt, is de balans zoek. Oneetbaar. Je hebt ook zoet, zuur en bitter nodig. Alleen maar zout? Dan vraag ik liever om de rekening."
"Ik had pas een date. Gezellige dame; we bestellen een plateau fruits de mer. Geweldig! Oesters, kreeft, alles erop en eraan. Ik geniet. En ineens, tussen twee oesters door, vraagt ze: 'Maar wie ben jij als je dit allemaal niet hebt?' Ik wist niet wat ik moest zeggen. Dat is net of je vraagt: 'Wie is een schilder zonder verf?' Ik ben de man die het genieten waardeert. Die dit allemaal op tafel zet. Dat is toch wie ik ben?"
"Een kennis vroeg me: 'Heb je eigenlijk een vaste openingszin als je een eerste bericht stuurt op die datingsite waar je jezelf op de kaart zet?'"
"Zeker. ‘Jouw profiel leest als een goed menu. Maar hoe zit het met de wijn? Zullen we die samen kiezen?'"
Deze Single Story is fictief. Het verhaal is 'opgetekend' in Grand Café 'De Nieuwe Kans', dat alleen op digitaal papier bestaat. Dat het allemaal verdacht veel op de werkelijkheid lijkt, is puur toeval. Maar misschien ook niet...