terug

Het mes

zondag 7 juli 2019

De tentoonstelling ging over Middeleeuwse tuinen - en omdat ik nu eenmaal van tuinen houd besloot ik om er eens een kijkje te nemen, met speciale aandacht voor de vanzelfsprekende lusthof-functie van de siertuinen in die tijd. Het mes was bijvangst. Het lag in een glazen hokje - en het moet ooit een geschenk zijn geweest van een verliefde man aan de vrouw van zijn dromen. Als gebiologeerd staar ik naar het mes, probeer de man die het heeft gegeven op te roepen, de vrouw die het heeft ontvangen, het moment waarop zij de afbeeldingen op het heft zag, de teksten las. Heeft ze gebloosd?

Voor mij is het geruststellend dat wat in deze tijd vanzelfsprekend is, niet altijd vanzelfsprekend is geweest en dus ook niet altijd vanzelfsprekend zal zijn. Alleen de liefde zal blijven: zonder liefde is de mensheid immers reddeloos verloren? Hoewel. Nu altruïsme egoïsme blijkt te zijn, is liefde misschien ook iets akeligs. Een karaktertrek met een ranzig randje, een aandoening die is geregistreerd in duizend definities, domweg één van de verkeerde aannames uit de huidige tijd.

In de tijd van de Middeleeuwen gaven geliefden elkaar graag een mes. Het was een zeer persoonlijk geschenk: men at immers altijd met het eigen bestek, het eigen mes. Het mes in het glazen hokje glanst in het museum-licht. Het is niet groot. De rijke afbeeldingen op het heft hangen er uitvergroot naast: Een zingend stel, de man met zijn arm om haar schouders, een hand op haar borst. Zo bezingen zij samen de hartepijn van het scheiden: ´Hoeveel pijn hem ook zijn hartje doet, hij blijft daar niet maar moet scheiden. Scheiden is droevig.´ Op de andere kant van het heft maakt een stel muziek - en voor de middeleeuwer betekende muzikaal samenspel als vanzelfsprekend een verwijzing naar het minnespel, met luit en fluit als symbolische instrumenten. De man blaast op de fluit, de vrouw bespeelt de luit. (Jawel, zo´n rond snaarinstrument met een gat erin.) Hun muziek gaat over moed: ´Wie waagt die wint, alles vermag hij.´ En: ´Een bekommerd hart wint niet veel.´
Ja, ik hoop dat ze heeft gebloosd, de jonge vrouw die dit mes heeft gekregen. Het is gebruikt, dat staat vast. De oude vrouw die ik nu in gedachten zie, snijdt haar kippastei in kleine stukjes en stopt die in haar tandeloze mond. Ze glimlacht als ze naar het mes in haar hand kijkt.

Het is niet druk op de tuinen-tentoonstelling. Drie mensen vertellen elkaar wat ze zien en lezen, wat ze er nog meer van weten, wat ze ervan vinden en wat de anderen hebben gemist - zoals twee oudere mannen en een oudere vrouw dat nu eenmaal doen in een museum. Bij de tuin als Lusthof vertellen ze elkaar niks. De mannen maken hun ruggen rond, kijken naar de plaatjes, lezen de teksten. De houten vloer kraakt onder hun massieve gestaltes. De mond van de vrouw is een stille streep.

Ik loop van hen weg, naar een Iraans paradijs-tapijt. De seks-schuwe houding van deze mensen maakt me moedeloos. Ik ben nog lang niet zover. Voor mij is liefde voor een man doorkneed met lust. Anders kan ik net zo goed op zoek gaan naar een nieuwe hartsvriendin.

geplaatst door RodeJas - 5515 keer gelezen