Liefdes perikelen toen en nu
dinsdag 1 augustus 2023
Er was eens een stoere man in een berenvel die in het bos een vrouw in een hertenleren jurk tegenkwam. Zijn hart sloeg op hol en hij sleurde haar aan de haren zijn man-cave in.
Zo ongeveer ging daten lang geleden, toch? Ik betwijfel dat het eindigde met “ze leefden nog lang en gelukkig”!
Ooit was er ook uithuwelijken. Vaak nog jonge meisjes die een veel oudere man moesten trouwen. Ook niet wat ik als romantisch of ideaal zou bestempelen.
Mannen hadden hierin ook niet altijd keuze. Liefde speelde meestal geen rol, het draaide om macht, aanzien, status en geld.
Voor sommigen vrouwen ging het helaas zo ver dat jze haar hals op het hakblok mocht leggen omdat haar man geen Y-chromosomen produceerde en de vereiste zoon niet kwam.
Fast forward naar begin 20e eeuw waarin vaak wel gehuwd werd uit liefde. In het begin hopelijk met wat romantiek, maar of het na het huwelijk nog zo was?
De man was kostwinner en had de broek aan, de vrouw werd huisvrouw, moest manlief gehoorzamen en zo snel mogelijk zwanger worden. Als er geen kinderen meer bij kwamen, kreeg je bezoek van de pastoor, want dat kon immers niet. Je hoorde je non-stop voort te planten.
De vrouw had (wettelijk) niets te zeggen en mocht zonder man alleen eten kopen, mits ze daartoe schriftelijke toestemming van haar man had. Er waren nog veel meer restricties, maar dat gaat voor nu te ver.
Het lijkt mij geen bijster prettige manier van leven. Bitter weinig keuzevrijheid, wel een strict stramien en grote sociale controle. Veel moeten, weinig mogen.
Toch hebben veel mensen anno nu de overtuiging “Vroeger was alles beter!”, puur omdat er geen echtscheidingen waren. Maar dat ‘vroeger’ heb ik net even kort door de bocht omschreven. Zo lollig was dat niet.
Is het nu echt zo erg? Uit elkaar kunnen gaan, is toch een vrijheid?
We hebben duizenden jaren in een patriarchale cultuur geleefd, wat inhoudt dat alles draait om ego dingen als status, geld, macht.
Het vrouwelijke principe werd -desnoods met geweld- succesvol onderdrukt. Eenzelfde lot voor de positie van de vrouw die van nature groter draagster hiervan is dan de man.
Toch heeft niet alleen de vrouw er onder geleden, de man ook. Liefde, eenheid, zachtheid, vanuit je hart leven, dat kon allemaal niet. Het leven was voor velen gewoon hard en er was veel angst. Men werd arm gehouden, want mensen die leven om te werken, hebben geen tijd om te denken en zijn makkelijk te beïnvloeden. Zo kon de mens zich niet ontwikkelen.
Momenteel zitten we in de transitie naar het matriarchale, the Age of Aquarius. De tijd waarin we vanuit het hart gaan leven.
Status, macht, geld, diploma’s, presteren zijn dan niet langer de maatstaf, maar eenheid, liefde, sisterhood & brotherhood, saamhorigheid. “Wij” in plaats van “ik” met behoud van je unieke zelf die ook gezien wordt!
Niet meer afgewezen worden op wel of geen juist diploma. Wie je bent en wat je kunt doen er toe.
In zo’n wereld kunnen we ontspannen en naar zachtheid gaan, in ons hart en buik, zowel man als vrouw. Een wereld vol liefde, respect, acceptatie. Dan kun je je wél ont-wikkelen en groeien als mens!
Wat heeft dat met daten van doen? De terugkeer van de vrouwelijke energie en principe is na duizenden jaren onderdrukking totaal nieuw voor ons! We hebben er geen flauw benul meer van hoe dat is, voelt, werkt, er uitziet in de maatschappij en liefdesrelaties.
Kortom, wij zijn het ei van Columbus aan het uitvinden. Voor het eerst in mensenheugenis hebben we keuzevrijheid, ook in liefde. Bijkomend probleem is dat ook die vrijheid onbekend terrein is. Veel vrijheden van nu ben ik bijvoorbeeld niet mee opgegroeid. Het is dus nog altijd aan het ont-wikkelen.
En… keuzevrijheid komt met verantwoordelijkheid nemen voor je keuzes! Ook weer relatief nieuw. In het oude, strakke stramien hoefde dat allemaal niet. Het was al voor ons bepaald en voorgekauwd, we hoefden slechts de geijkte paden te volgen. Nu moeten we het allemaal zelf uitdokteren.
Voor de één zal de veilige haven van het huwelijk-zonder-uitweg aantrekkelijker lijken, maar doe je dat dan uit liefde óf uit angst om voor jezelf en je keuzes te gaan staan?
Wat van ons verlangd wordt, is een enorme groei! Waar we eerst als kleutertjes aan de hand van de regels liepen, moeten we nu volwassen worden.
Die ontwikkeling is behoorlijk snel gegaan. Niemand heeft ons hierbij echt kunnen steunen. We moeten zelf het wiel uitvinden. Wat voor jou werkt, werkt misschien niet voor mij, maar het is alsnog oké.
In ons leren maken we “fouten” dus ja, we scheiden, beginnen opnieuw, en herhalen dat mogelijk weer, terwijl anderen de moed maar opgeven.
Maar nogmaals, heb je liever deze vrijheid ook al ben je nu alleen, of toch maar de veiligheid in het huwelijk zonder-uitweg van weleer? Was dat oude keurslijf beter of zie jij het huidige ook als groei en vooruitgang?
geplaatst door Roosje - 1715 keer gelezen
Vorige berichten
Een toekomst zonder zorgen
De gemiddelde leeftijd van de deelnemers aan deze site zal 70 jaar zijn, schat ik. Vanaf de kleuterschool kan ik me dingen nog goed herinneren. Daarvoor zijn het nog vage momentopnames die af en toe door mijn hoofd flitsen, maar zo’n 65 jaar aan concrete herinneringen is er wel verzameld.Herinneringen aan vreugde en verdriet, ontmoeting en afscheid, succes en falen, gezondheid en ziekte, trots en schaamte, hulp en bedrog, geluk en pech. Ieder van ons heeft hetzelfde in meer of mindere mate meegemaakt.
Soms is het bitterzoet. Wat waren er veel fijne dingen en wat is het jammer dat ze nooit meer terugkomen! Toch prijs ik me gelukkig dat het per saldo een enorme rijkdom in mijn hoofd heeft opgeleverd. Rijkdom, die niemand me meer kan afpakken.
Ik vraag me ook niet meer af of ik het beter of anders had kunnen doen. Ongetwijfeld, maar zou mijn leven dan wel zonder vallen en opstaan zijn verlopen? Natuurlijk niet. Terugkijken doe je op onze leeftijd waarschijnlijk vaker, dan een half leven geleden. Ik zelf -en dat gun ik iedereen- kan zo’n moment van bezinning steeds afsluiten met een gevoel van tevredenheid en dankbaarheid.
Maar meer nog dan dat: het geeft ook vertrouwen in de toekomst. Het leven is nog niet voorbij en waarom zou er niet nog een mooie reis in het verschiet liggen? Ongetwijfeld met hier en daar een spannende hobbel, maar veel minder dan tot nu toe. Met minder bewijsdrang, minder lawaai en minder strijd en daarentegen meer tevredenheid, rust en vrede wordt de weg een stuk eenvoudiger en vriendelijker.
Het is nog niet voorbij, in tegendeel.
Machiel van der Schoot
Buitenland
Mijn leraar Frans, lang geleden op de middelbare school, vertelde eens een verhaaltje over een gebeurtenis ergens in Frankrijk. Hij was bij een viskraam gekomen en had wel trek in een rolmops. Dat is een zure haring om een augurkje heen gerold, met een paar cocktailprikkers erdoorheen. Maar hij wist niet hoe je dat noemde in het Frans, dus hij begon het te omschrijven: hareng, rouler, cornichon, bâtonnet… De visboer begreep het : Ah! Un rollmops! Dat vond ik erg grappig. Daarbij kwam ook het ontzag van dorpsjongens voor iemand die over Frankrijk kon vertellen. Onze wereld was klein, zelf was ik toen nog nooit in het buitenland geweest. Afgezien dan van het schoolreisje naar Trier, dat zo rond die tijd moet hebben plaatsgevonden – nadat de traditionele Rome-reis ons, wegens de economische malaise van die jaren, door de neus was geboord.
Buitenlandse reizen waren in onze familie meestal beperkt tot de bedevaartsreis naar Lourdes. Wie zich die pelgimage kon permitteren kon rekenen op een verhoogde status, want blijkbaar werd er goed geboerd. Vol trots kwamen ze dan ook terug met flesjes gewijd Lourdeswater voor iedereen. Een eeuwenoude lokroep waar buitenland synoniem was van bedevaart. Iets anders had je er niet te zoeken. En die traditie is nog steeds levend, er is een neef die tot op de dag van vandaag Lourdes-reizen organiseert.
Mijn ouders hoorden niet bij de uitverkorenen, zij zagen Lourdes alleen op de stereofoto’s uit de souvenirshop. Maar gelukkig hadden wij in Roermond, de stad die tegenwoordig vooral bekend is van de Designer Outlet, onze eigen Maria-bedevaart. Dat is de Kapel-in-’t-Zand, ook met een legende en bijpassend mirakel, iets met een beeldje in een put. Water uit die put is dus ook gewijd en werkzaam tegen kwalen en ongelukkige toestanden. Minder heilig natuurlijk dan het water uit Lourdes, dus we hoefden er niet mee aan te komen bij familie. Maar als die familie bij ons op visite kwam, dan namen ze vaak toch wel een flesje mee… voor de zekerheid.
De Kapel-in-’t-Zand (de naam is bedrieglijk, het is een forse neogotische kerk van de 19e eeuw) heeft ook, net als Lourdes en andere bedevaartsoorden, wanden vol devotietegeltjes. Daarop uiten mensen hun dankbaarheid jegens Maria, wegens verleende gunsten, of ze vragen Maria om voor hen te bidden in moeilijke tijden, of om genezing van een ziekte. Om een link te leggen, bidden om een lieve man/vrouw te vinden, of dankbaarheid voor een geslaagde verbintenis hoort ook tot de mogelijkheden.
Daarvoor is het nu dan wel te laat, dacht ik, want elke centimeter is bedekt. Maar op de site (laatst bijgewerkt 2024) lees ik tot mijn verbazing, dat er ruimte voor nieuwe tegeltjes is gecreëerd. Tegen een bijdrage van honderd euro per tegel kunnen we voor iedere wens de hulp van Maria inroepen. Overigens mag bidden natuurlijk altijd, dus mocht de de lezer(es) na een bezoek aan de Designer Outlet nog een paar uurtjes te besteden hebben, dan is een bezoekje aan de Kapel in ‘t Zand zeker aan te bevelen. Het is een wonderlijke plek, echt.
Wat Lourdes betreft, ik ben daar vele jaren later nog wel eens langs gekomen, meermaals zelfs, op de route naar de Pyreneeën. Ik kan persoonlijk geen deel uitmaken van die wereld en ik werp een cynische blik werp op de bedevaartsindustrie met gewijd water plastic jerrycans als dieptepunt. Maar tegelijk heeft het ook iets ontzagwekkends, die mensenmassa die daar uit de hele wereld samenkomt, verenigd in een gezamenlijk verhaal. Dat is wonderbaarlijk.
Titanium
Vroeger, vorig jaar nog, liep ik met gemak tochten van zo’n dertig kilometer, met een bewogen gemiddelde van vijf-en-een-halve kilometer per uur. Vandaag denk ik: het gaat best goed met me. Ik vergeet namelijk steeds weer waar ik mijn kruk heb laten staan; de rechter, de enige die ik nog gebruik. Ik loop ongemerkt verder zonder kruk. En de fysiotherapie begint, met roeitrainer, leg-press en crosstrainer, steeds meer op een sportschool te lijken. Ik hou van trainen in een sportschool. Maar waarom staat mijn facebookpagina plotseling vol met filmpjes van mannelijke paaldansers?
Een droom: Er is een jonge vrouw in huis. Ze danst, ze zingt, en ze draagt een wijde, rode jurk. Het is iets met een opname; overal lopen technici en camera mannen. Maar ze regelt het zelf, soepel heen en weer bewegend op mijn volle aanrecht. Ze heeft haar eigen beeltenis over het grote schilderij in mijn huiskamer gehangen. Ik heb haar twee popjes gegeven om mee te spelen, maar ze wil ook het derde hebben, het popje met de witte kleertjes. Ze stampvoet en ze schreeuwt.
Over welk lichaamsdeel ben je het meest tevreden, vroeg ze, de meest welgeschapene onder ons, wandelaars. We zaten dicht bij elkaar, op drie ronde stenen, en we aten onze meegebrachte boterhammen. Zelf noemde ze haar sexy vrouwelijke sleutelbeenderen, verstopt onder een modieus lila fleecevest. Ik noemde mijn stevige billen, en ik ging even staan om te laten zien hoe ik dat bedoelde. De vrouw tegenover mij was het meest tevreden over haar dikke haardos. De andere vrouw wist niets speciaals, ze was met alles wel tevreden. En tot slot noemde de enige man in het gezelschap zijn neus.
Wat mis ik deze gesprekjes, deze saamhorigheid, deze lange wandelingen! Nou ja, het was de afgelopen week toch veel te warm voor het echte wandelwerk. En het duurt nog wel een week of wat voordat het kunstwerk van titanium en porselein zich als zorgeloos belastbare heup in mijn bekken heeft genesteld. Ik heb al wel een nieuwe wandeljas gekocht. Hij is rood - als oranjerood ook rood mag heten!
De laatste droom: Ik sta vanaf een hoog bovenraam naar beneden te kijken; ik woon blijkbaar in zo’n prachtig, voormalig pakhuis. Er komt een auto de hoek om scheuren, een Lamborghini ofzo. Hij rijdt op mijn (onze?) voordeur in, keert en scheurt er weer vandoor. Ik ga bij de voordeur kijken: het is een mosgroene deur van dubbel staal, en hij is helemaal verbogen aan de zijkant. Een man in een beige overjas komt de schade opnemen. Ik zie helaas geen schade, zegt hij. Er is nog een man, een man in een lange, donkere jas. Hij rinkelt met iets in zijn jaszakken en glimlacht naar me, met schitterende ogen. Ik heb geen flauw idee wat hij bedoelt.