Senioren, ouderen of bejaarden: Whatâs in a name?
maandag 14 augustus 2023
Ia het niet opvallend hoeveel benamingen voor iets wat in wezen hetzelfde is de afgelopen decennia aangepast zijn? Soms lag daar bemoeienis van belangengroepen en overheidswege aan ten grondslag. Er kwamen richtlijnen voor woordgebruik in het openbaar: Gastarbeiders werden arbeidsmigranten, negerzoenen zoenen, moorkoppen chocolade soezen, hoeren werden prostituees en wij noemen ze nu sekswerkers.
Vaak werd dit gedaan om elke zweem van discriminatie uit te sluiten. Soms is deze trend erg doorgeschoten. Er zijn politici die aangeklaagd zijn voor het (volgens hen in een bepaalde context) gebruiken van specifieke benamingen van mensen met een migratieachtergrond. Dit gebruik van deze termen is zeker een vorm van discriminatie. Heel bijzonder is de aanpassing van beschrijvingen van uiterlijke kenmerken in opsporingsberichten van de justitie. Men wringt zich in allerlei bochten om maar niemand te kwetsen.
In de jaren vijftig is in ons land de Nederlandse Vrijgezellenbond opgericht, waar alleen nimmer gehuwden lid van konden zijn. Later werd dit de Nederlandse Bond voor Ongehuwdenbelangen, toen mochten gescheiden mensen en weduwen er wel lid van zijn, en nog veel later werd deze club opgeheven. Tegenwoordig spreken we over alleenstaanden als we het hebben over mensen zonder relatiepartner, een korte tijd deed de term alleengaanden opgeld en nu hebben we het over singles. Van het woord vrijgezellen worden sommige mensen een beetje lacherig. Trouwens, reisorganisaties gebruiken naar eigen keuze naast singlereizen ook de term reizen voor alleenstaanden.
Het maken van onderscheid op grond van leeftijd is al heel lang gemeengoed. Er is wel een verschuiving tussen benaming van “ouderen”. Het komt mede door de andere woonsituatie in vergelijking met zestig jaar geleden. Wie de zestig gepasseerd was en tegelijk niet meer 100 procent fit liet zich inschrijven voor een bejaardentehuis, dan was hij of zij vijf jaar later verzekerd van een verzorgde oude dag. 65plussers hebben nu een geheel ander perspectief. Ik heb twee keer een seniorenmomentje beleefd, eerst toen ik noodgedwongen aan een leesbril moest en heel wat later toen ik een seniorenmobieltje met grote toetsen kocht …
Tegelijk met het verdwijnen van bejaardentehuizen is de term bejaard ook uit het woordgebruik verdwenen. Er zit aan dit woord een nasmaak, bejaard wordt geassocieerd met een mindere validiteit. Het is een negatieve aanduiding geworden.
Als ik kijk naar datingsite 50PlusMatch zie ik dat een heel groot deel ingeschrevenen niet meer betaald werkzaam is en AOW met pensioen “geniet”. Omdat de noodzaak er daartoe is en omdat we een andere levensverwachting hebben werken velen nog parttime. In deze levensfase valt er gelukkig nog veel te genieten! Ik heb een boekje met als titel “De ideale leeftijd”. Elke bladzij begint met de kopregel “Je hebt écht de ideale leeftijd”, gevolgd door een cartoon en daaronder de tekst “als ….. “ De tekst is van Herbert Kavet, de tekeningen van Martin Riskin. Het boekje bepaalt mij op humoristische wijze bij de gevolgen van het ouder worden en wat ouder zijn inhoudt. Een van de onderschriften luidt bijvoorbeeld “als ’t je niet meer kan schelen waar je vrouw heengaat, zolang jij maar niet mee hoeft”. Ik miste een cartoon: “Je hebt écht de ideale leeftijd” als je bij het daten je sportprestaties niet meer uitgebreid gaat presenteren.
Over senioren die daten wordt soms in media nogal meewarig gedaan. Daar heb ik meer dan eens spotprenten over gezien. Waarom kunnen mensen in een andere leeftijdscategorie ons niet au sérieux nemen? Omdat de gemiddelde leeftijd toeneemt, omdat velen op oudere leeftijd nog goed gezond zijn en omdat er zoveel relaties verbroken of op natuurlijke wijze geëindigd zijn is het mijns inziens doodnormaal, dat senioren een poging doen om weer aan de relatiebak te komen. Gelukkig las ik onlangs op Things2Share een berichtje met een krantenbericht over het liefdesgeluk van een 80-jarige man en een 92-jarige vrouw.
Hoe je oudere daters moet benoemen zonder ze in een onjuist hokje te stoppen weet ik niet. Is seniordaters een leuke term? Maar dan denken we ook aan mensen, die ongeacht hun leeftijd al een lange tijd op een datingsite ingeschreven staan. Ik weet zeker, dat de meesten hier ongeacht hun leeftijd nog hopen op veel mooie jaren en dan liefst met een leuke partner. Onder die groep reken ik mijzelf ook.
geplaatst door Aktivo1 - 1709 keer gelezen
Vorige berichten
Een feestje voor iedereen hoewel
Als ik dit schrijf is het 27 april 2026, Koningsdag. Normaliter is maandag de meest saaie dag van de week. Veel winkels zijn dicht, het deel van de bevolking, dat nog betaald werk doet is vaak niet thuis. Vandaag gaan overal de vlaggen uit, men gaat feestvieren, er zijn vrijmarkten waar jong en oud overbodige en overjarige spullen proberen te slijten aan de voorbijgangers.
Een andere optie is de televisie-uitzending van het bezoek van Willem en Maxima, zo kan ik van mijn luie stoel wat van de feestvreugde meepakken. Ik zie ze nu schaatsen op een kunstijsbaan in Dokkum, een herinnering aan de Elfstedentocht.
De titel van dit blog eindigt met hoewel. Dat woord betekent een nuancering. Er zijn mensen die niet of maar voor een deel in de feestvreugde kunnen of willen delen.
Natuurlijk is het prachtig, dat onze koning en koningin zich nu zo laagdrempelig profileren in de samenleving en de afstand tussen hen en “het gewone volk” kleiner hebben gemaakt. Hun sportieve opstelling helpt daar zeker mee.
Er zijn velen, die om persoonlijke redenen de blijdschap van de feestvierders niet in hun leven ervaren. Denk aan de ziekenhuizen waar de bewoners wat er vandaag in Dokkum gebeurt wel op de tv meemaken maar mogelijk hierdoor herinnerd worden aan de tijd, waarop ze actief aan deze feestjes mee konden doen.
Er zijn naast Koningsdag nog meer feestjes ook in de persoonlijke levenssfeer waar niet iedereen volledig aan kan meedoen. Elke stad en dorp heeft wel iets waar alle inwoners van kunnen genieten, waar ze ook bij ingeschakeld worden om wat er plaats vindt tot een succes te maken. Door de hulp van vrijwilligers en vaak met financiële steun van de gemeente en sponsors krijgen deze feestjes gestalte. Gelukkig worden dan die mensen, die beperkt zijn in hun mobiliteit, dikwijls geholpen om ook mee te kunnen doen.
Wie kort voor deze feesten iets naars heeft meegemaakt, denk aan een overlijden van een familielid, een scheiding, heeft wellicht moeite met hoe de meesten in zijn of haar omgeving zo’n dag beleven. Laten we weer wel proberen te genieten wat er op een dag als Koningsdag op ons afkomt. Ik genoot van de uitvoering van Bohemian Rhapsody in Dokkum en daarna het klokkenspel van het carillon met Merck toch hoe sterck… Elf jaar geleden was ik ook in Dokkum en toen speelde het carillon die oude hymne ook. Toen was het niet zo druk, ik waande mij in de zestiende eeuw. Wat een tegenstelling, deze twee toppers uit een recent en ver verleden. Kun je aan de mate van het applaus afmeten hoezeer het gebrachte op prijs wordt gesteld? Of is het handenklappen een loos gebaar?
Hoe kun je een feest zo maken dat zoveel mogelijk mensen er aan deel nemen en er ook van genieten? Je kunt het niet iedereen naar de zin maken.
Dat geldt ook in klein verband. Als ik met een vriendin op stap ga en we een muzikaal programma bijwonen, dan zal niet alles haar en anderzijds mij als muziek in de oren klinken, hoewel dat niet aan de uitvoerenden ligt. Dat verschil in smaak moeten we respecteren. In een twee-eenheid zal het reageren op een voorstelling niet eenduidig zijn. Ik geloof dat je best eerlijk je mening mag geven ook al is die anders dan van je partner!
In de televisie-uitzending van Koningsdag spraken de reporters regelmatig toeschouwers aan om hen te vragen hoe zij het vinden. Die reacties zijn dan heel spontaan, maar hoe zeer wordt zo’n reactie beïnvloed door de bijzondere situatie: iets zeggen terwijl je live op tv bent?
Hopelijk hebben jullie allemaal 27 april 2026 beleefd als een leuke, inspirerende dag.
Puzzelstukjes
Puzzlestukjes
Scrollen op een datingsite. Profiel na profiel, foto’s na foto’s komen voorbij, aangevuld met veel, of weinig tekst. Teksten over vaardigheden, opleidingen, hobby’s en last but least verlangens. Glimlachen op zonnige stranden, stoere foto’s op motorsycles, sportieve foto’s hoog in de bergen en diepzinnige teksten om indruk te maken. Zoveel keuzes die er te maken zijn, dat je spreekwoordelijk door de vele bomen het bos niet meer ziet. Tenzij er een moment komt, dat je even stilstaat bij een foto en de belangstelling wordt gewekt. Een altijd al aanwezige aantrekkingskracht van een diepgeworteld beeld die je gevoelens wakker schudden. Het is net zoals het zoeken naar een boek in de bibliotheek. Je bekijkt de cover en ziet de Titel. Afgaan op wat in eerste instantie, de kaft, je belangstelling oproept, wil nog niet zeggen, dat de inhoud jouw gevoel en interesse zou kunnen bekoren. Ales beschouwd vanuit de buitenkant.
De cover van een boek zal proberen te tonen waar de inhoud, het verhaal over gaat. Hoe verhelderend, of aanlokkelijk ook, het wil nog niet zeggen, dat de schrijfstijl, of het verhaal aanspreekt. Je kunt een foto analyseren, misschien dat de achtergrond iets meer over de persoon vertelt. Dat die rommelige kamer misschien wel een plek is, waar iemand urenlang muziek maakt. Of een achtergrond met alleen maar boeken. Een boekenwurm? En wie weet is die nors kijkende persoon op de foto wel iemand met heel veel humor. Je kunt de puzzel proberen te leggen, maar de belangrijkste stukjes zitten nog in de doos. Het beeld dat getoond wordt, waar je naar kijkt, is niet volledig.
Sommige verhalen beginnen pas wanneer je verder kijkt dan de buitenkant. Het onvolledige beeld zou veel meer kunnen zeggen, dan dat je op het eerste moment meent waar te nemen. En… misschien moeten we niet te snel oordelen, maar wel nieuwsgierig durven te zijn. Om het hele verhaal te leren kennen zul je de bladzijde moeten omslaan.
Liefs,
Monique
Single Story Finale: de Schrijver
“Twaalf verhalen. Twaalf gasten aan de stamtafel van ‘De Nieuwe Kans’. Hun uitspraken heb ik verwerkt in monologen die je hebt kunnen lezen. In volgorde van opkomst: van de Klusser tot de Blokkeerster.”
“Weet je nog? De Klusser, die gelooft dat je een relatie bouwt met wat je doet, niet met wat je zegt. De Blokkeerster, die uit angst voor pijn bijna iedereen bij voorbaat al de deur wijst.”
“Daartussen onder meer de Acteur, die voor elke date een nieuwe rol speelt en niet meer weet wie hij zelf is. Ik presenteerde ze als losse portretten, een curieuze verzameling van de moderne, zoekende mens. Je hebt ze stuk voor stuk leren kennen. Misschien herkende je er een ex in, of een vriend. Of je dacht: 'Godzijdank, zo ben ik niet.' Maar de hele tijd keek je in mijn spiegel.”
“Er was geen Grand Café 'De Nieuwe Kans'. Alleen maar ik. En elke keer een leeg Word-bestand om mee te beginnen. Die personages kwamen niet binnenlopen; ik heb ze uit mezelf getrokken. Elk verhaal was een poging om een deel van mijn eigen chaos vorm te geven.”
“Naast de Klusser, de Blokkeerster en de Acteur ben ik voor een deel de Zakenman, die een relatie ziet als een slimme deal waar beide partijen beter van worden. Ik ben ook de Minimalist, die zoekt naar pure eenvoud in een ander, maar een normaal gesprek al te veel kan vinden. Ik herken de drang van de Vita-vrouw, die stilstand als de grootste vijand ziet en iemand zoekt die haar tempo kan bijbenen. En ik herken de oppervlakkige schittering van de Glamour Lady, voor wie het leven een perfect plaatje moet zijn waar alles en iedereen in past.”
“Dus bouw ik muren. Ik filter en analyseer, hopend op een perfectie die niet bestaat. Soms ben ik de Energeticus, die een diepe, spirituele klik zoekt en gewone afspraakjes oppervlakkig vindt. Een ander moment lijk ik op de FOMO-vrouw, die constant bang is iets beters te missen en daarom nooit echt kiest.”
“Soms wil ik, net als de Bourgondiër, het leven liever proeven met een goed glas wijn dan erover te praten. Maar dan neemt de Activiste in mij het over, die een partner zoekt als een bondgenoot in de strijd voor een betere wereld. En terwijl de Reizigster in mij droomt van een enkeltje naar een ver oord, schreeuwt een ander deel dat de basis hier, thuis, eerst op orde moet zijn.”
“Elk personage is een uitvergroting van een van mijn eigen tegenstrijdigheden. Een deel van mij dat de controle wil. Een deel dat wil ontsnappen. Een deel dat snakt naar diepgang en een deel dat bang is voor wat het daar zal vinden. Ik heb ze opgeschreven om ze te kunnen zien, om ze op afstand te houden. Maar ze zijn niet ‘zij’. Ze zijn ‘ik’.”
“Ik dacht dat ik door te schrijven een soort van ultieme handleiding voor de liefde zou vinden. De definitieve blauwdruk. Maar ik heb alleen een spiegelpaleis gebouwd. En voor alle duidelijkheid: ik heb geen last van een meervoudige persoonlijkheidsstoornis. Dit is echt geen klinisch geval, dit is gewoon de warboel van een man die op de meest onvoorspelbare momenten te veel nadenkt.”
“Ik heb dates gehad. Ik heb tegenover een vrouw gezeten waarin mijn zakelijke kant een perfecte match zag, terwijl de levensgenieter in mij bijna doodging van verveling. Ik had een date die me intellectueel enorm uitdaagde en prikkelde, tot ik merkte dat ik een dieper soort verbinding miste die ik niet kon beredeneren. Er was in alle situaties wel een stukje mij dat ‘nee’ zei. Dat kwam voort uit mijn eigen onvermogen om simpelweg aanwezig te zijn.”
“En nu is dit het laatste verhaal. Het verhaal van de schrijver die ervan overtuigd was dat zelfanalyse een absolute voorwaarde was voor verbinding, in plaats van een gevolg ervan. Mijn blinde vlek? Ik wilde het manuscript van en over mezelf eerst afronden, redigeren en perfectioneren, voordat ik het écht wilde delen. Ik wilde precies weten hoe nat het water zou zijn voor ik erin wilde springen. Ik laat het aan jou over om te voelen wat je daarvan vindt.”
“Tegelijk daag ik jou als lezer(es) uit om hetzelfde te doen. Wie ben jij? Wat is jouw blinde vlek? Is het de angst voor de diepte, de drang naar controle of de eeuwige zoektocht naar een perfectie die niet bestaat? Is het iets anders? Wat is de werkelijke reden dat je de deur naar een betekenisvolle liefdesrelatie dicht houdt? Je kunt niet blijven roepen dat het aan 'de ander' ligt. De oplossing ligt toch echt in jezelf.”
“Wat trouwens mijn openingszin is? Ik heb er twaalf geschreven. Voor elk karakter één. Voor mezelf zijn die allemaal afgewezen door mijn eigen, interne redactie. Ik zou nu kiezen voor: ‘Ha <Nickname>, ik ben Mano. En ik heb soms geen flauw idee wat ik precies wil. Maar ik weet één ding heel zeker: ik wil echt graag ‘samen’.”
“Ik ga die zin alleen nooit gebruiken. Mijn notitieboekje is vol. Het café is voorgoed gesloten. Ik trek mijn jas aan en loop de deur uit. Zonder te weten wat werkt. Om te proeven. Te ervaren. Te zijn. Te leven. Te voelen hoe nat het water is. En als ik dan vind wat ik zoek, zou dat fantastisch zijn.”
Deze Single Story is niet fictief. Dit is wat er overblijft als de stemmen zwijgen.
Wil je al mijn eerdere Single Story's lezen? Ga je gang: https://www.50plusmatch.nl/blog/labels/Mano.php