terug

Een gevoelig onderwerp

woensdag 30 oktober 2024

Soms geven deelnemers hier in hun profiel aan dat zij gevoelig zijn. Dat zijn dan in mijn geval vrouwen en misschien is het ook meer een vrouwending (dacht ik), al kan een man zichzelf natuurlijk ook gevoelig vinden, zoals verderop zal blijken. Maar de vraag is, wat bedoelen ze daar nu eigenlijk mee? Dat ze gemakkelijk emotioneel kunnen worden? Is er weinig nodig om van slag te raken? Is het iets met kwetsbaarheid, willen ze ermee aangeven dat ze gevoeligheden hebben, waar een ander rekening mee moet houden? Of is het de gevoeligheid voor prikkels, dat bij hen zintuiglijke ervaring subtieler of heftiger is dan bij anderen.

Het kan ook betekenen dat iemand kan invoelen, zich goed kan inleven in het gevoel en de gevoeligheden van anderen. Dat zo iemand over een gevoelige antenne beschikt om stemmingen waar te nemen. Maar dan kan het ook zo zijn dat diegene zich eerder aangesproken voelt door een opmerking, die vriendelijk bedoeld was; of dat de gevoelde stemming eigenlijk op een innerlijke gesteldheid berust. Dat zijn zo wat gedachten bij ‘gevoeligheid’.

Maar eens wat gelezen over ‘gevoeligheid’. Dat leidt al gauw naar ‘hoogsensitief’ en een trits afkortingen: HSS, HSP, DOES. En naar een keur aan online testjes. Zo’n test gedaan en jawel hoor: hoogsensitief! Nou wil ik mezelf geen ongevoelige hork noemen, maar Hoog Sensitief Persoon lijkt me teveel eer voor deze meneer. Dan nog maar een andere test proberen, er zijn er genoeg. Volgens test nummer twee ben ik een gewone middenmoter, gelukkig maar, daar houd ik het op. Want, zoals ook valt te lezen, mannen zijn weliswaar in dezelfde mate sensitief als vrouwen – bij beide is één op de vijf, best veel dus –, maar ‘mannen hangen hun gevoeligheid liever niet aan de grote klok’. De geest van de ‘Marlboro Man’ waart nog steeds rond als cultureel rolmodel.

Naar binnen of naar buiten, aan gevoeligheid zitten volgens mij tenminste die twee duidelijk onderscheiden kanten: enerzijds mijn eigen beleving van indrukken, mijn emoties, mijn nukken en grillen, wat ik bij mezelf voel dus; anderzijds mijn vermogen om mij in een ander te verplaatsen, een gevoeligheid die meer met compassie of empathie te maken heeft. Maar die twee kanten kunnen wel met elkaar samenhangen, dat je door inzicht in jezelf ook meer begrip voor een ander hebt; op sites over psychologie worden deze eigenschappen dan ook in één adem genoemd.

Ieder mens heeft zo zijn of haar gevoeligheden, daar twijfel ik niet aan. Wat betreft empatisch vermogen is het minder duidelijk, althans ik ervaar het vaak niet zo, dat een ander invoelend is. Als er gevoelige mensen zijn, zijn er dan ook ongevoelige mensen, en hebben die dan geen gevoel of is het meer een kwestie van zich niet kunnen uiten? Dat denk ik eigenlijk eerder, uitzonderingen daargelaten: dat er mensen zijn die zich niet zo goed weten te uiten en van daaruit een soort pantser om zich heen maken. Dan kan je ervoor kiezen zulke mensen uit de weg te gaan, maar je kunt ook denken dat zo iemand juist wat extra aandacht nodig heeft om door dat schild heen te breken. Dat zal van de omstandigheden afhangen.

Terzijde, het schijnt dat gevoeligheid van mannen in sommige andere samenlevingen geen punt van discussie is en bijvoorbeeld in Japan, juist als gunstige eigenschap wordt gezien. En nu ik daarover schrijf bedenk ik dat bij ons de reclamejongens en -meisjes een duit in het zakje doen, door de stoere man van vandaag neer te zetten als een ruwe-bolster-aaibare-pit type dat overdag ‘zijn mannetje’ staat, maar ‘s avonds bij zijn modelgezinnetje transformeert naar een brave knuffelbeer. Zo wordt ‘The Incredible Hulk’ uit de jaren’80, maar nu in een meer herkenbare vorm, het nieuwe ideaalbeeld. Maar welbeschouwd nauwelijks geloofwaardiger. ;-P

geplaatst door Pelgrim - 1785 keer gelezen