terug

Consequent zijn of doen net naar het uitkomt

maandag 2 december 2024

Toen ik mij jaren geleden inschreef bij een datingsite had ik het heel helder voor ogen, wat ik wilde, waaraan mijn beoogde geliefde zou moeten voldoen. Ik ging uit van mijn principes: Woonplaats, leeftijdsbegrenzing, opleiding, culturele en religieuze achtergrond, uiterlijk. Zie daar de meeste aspecten die bij een date spelen.

Ik heb in al die jaren mijn wensenpakketje aangepast, of misschien moet ik zeggen, ik heb hoe de wensen in de praktijk worden gehanteerd wat bijgeschaafd. Er zijn omstandigheden, die dat nodig maken. Ik ben ook ouder geworden, heb ontdekt dat wat je van ver haalt soms lekker is, en dat andere verschillen tussen mij en mijn potentiële nieuwe geliefde een stukje inspiratie voor beiden kunnen betekenen. Dat betekent toch nog niet, dat ik opportunist ben (geworden).

Opportunisme is handelen zonder rekening te houden met principes, alleen met de omstandigheden. Iemand die zonder principes handelt wordt wel een opportunist genoemd. De term opportunisme wordt ook wel gebruikt voor voordeel zoeken in de mogelijkheden wanneer ethiek geen rol speelt (bron: Wikipedia). Opportunisme is dus niet een gezonde aanpassing, er is niets mis met het spreekwoord: Als het getij verloopt verzet men de bakens.

In hoeverre wordt inschikkelijk zijn versus betrouwbaarheid op grond van (goede) principes gewaardeerd? Een iets andere opstelling is vervat in een oude zegswijze: “Om der wille van de smeer likt de kat de kandeleer”. Dit houdt in: Soms doet iemand aardig, terwijl hij of zij dat helemaal niet meent, alleen om bij die ander in de gunst te komen. Kan ik er op vertrouwen, dat iemand meent wat hij of zij zegt? Oprecht blijven zonder te kwetsen is niet eenvoudig. Het komt ook regelmatig voor dat iemand een vriend of kennis laat vallen, als er een ander is, die hem of haar meer ten nutte is. Dat is een heel erge vorm van opportunisme.

Volgens mij is opportunist zijn dus iets anders dan zich bij tijd en wijle opportunistisch opstellen. Het kan geen kwaad om mee te bewegen in een contact met anderen, alleen, waar ligt de grens? Wat houd ik over van mijn eigen “ik”, als ik in een relatie slaafs mijn nieuwe partner volg? Er zijn veel cartoons over mannen, waarin ze als pantoffelheld afgeschilderd worden. Anderzijds zijn er legio karakteristieken van vrouwen met de krulspeld in het haar, het schortje voor. Kom op, anno 2024 gaan we toch niet meer zo met elkaar om?

Volgens mij zullen in landen, die geen democratisch bestel kennen hele volksstammen opportunisten zijn. Die volgen wel slaafs de leider of de partij, die aan de macht is; zij durven hun mond niet open te doen. Dan kiezen zij uit lijfsbehoud er voor zich niet tegen de gevestigde orde te verzetten. 85 jaar geleden was er ook in Nederland een situatie, waarin de overgrote meerderheid stilzwijgend instemde met de misstanden, een minderheid verzette zich tegen het onrecht. De meerderheid handelde dus wel opportunistisch, maar ik zal hen niet opportunisten noemen; hun standpunt kwam voort uit angst voor represailles van de bezettingsmacht.

Wat is het weer moeilijk om in een relatie en bij een date consequent te zijn. En ach, een beetje water bij de wijn, is dat verkeerd? Zijn consequent zijn en opportunisme elkaars tegenpolen?
Een open einde. Wellicht prikkelt dit tot een stukje discussie…

geplaatst door Aktivo1 - 1454 keer gelezen