Kuddedieren
zaterdag 23 maart 2019
In de dierenwereld zie ik dat sommige soorten er voor kiezen om in groepsverband te leven, terwijl andere dieren liever solitair opereren. Veel grazers, denk hierbij aan koeien, schapen en paarden leven in een kudde. Meestal is dan één het hoofd van de kudde, een mannetje dat de groep leidt en ook beschermt tegen indringers.
Sommige roofdieren leven ook als groep. Samen kunnen zij veel grotere dieren overmeesteren, een mooi voorbeeld zijn hyena’s. Bij insecten zie ik nog vaker groepen. Bijen zouden alleen nooit in staat zijn om voor hun nageslacht te zorgen.
Andere dieren komen alleen om te paren bijeen.
Ik vind, dat we veel van het gedrag van dieren, die in een groep leven kunnen leren. Ik ben door de voordelen en nadelen van hun kuddegedrag te bestuderen in staat kritisch aan te kijken tegen mijn eigen leefwijze.
Door in een groep te leven kun je elkaar helpen. Dat geldt voor grote groepen maar ook voor kleinere gemeenschappen. In elke communiteit vindt een taakverdeling plaats. Dat gaat niet zonder slag of stoot. De leden van een groep zijn het niet altijd eens met de taken, die ze toebedeeld krijgen. In de kleinste groep die we kennen, een relatie komt dat helaas vaak aan de orde. Het is raar, dat in de dierenwereld er geen gekissebis is over de rolverdeling. De fysiek sterkste is de leider van de groep.
Dieren hebben net als mensen een verblijf nodig, Een plaats om zich terug te trekken, een plek waar ze beschermd zijn tegen koude, roofdieren, een plek waar ze hun nageslacht groot kunnen brengen. Wij mensen hebben ook zo’n verblijf nodig. Als er problemen komen bij onze huisvesting, omdat een relatie beëindigd wordt moet een van beiden op zoek naar een nieuw onderkomen. Vaak is dat dan weer een verkapte reden om op zoek te gaan naar een nieuwe partner. Vooral die personen, die goed verzorgd werden, toen ze nog in een relatie verkeerden zullen al snel om zich heen kijken, of er niet ergens een “hotel” is, kortom iemand, bij wie zij hun benen onder de tafel kunnen steken. Bij gebrek aan beter leggen ze dan de lat niet hoog bij de gevoelens die ze voor een nieuwe partner hebben. Of ze storten zich in een groep, waarvan ze hopen dat die hen de bescherming geeft, die ze eerst met hun man of vrouw hadden. Soms komen ze dan bedrogen uit!
Die kudde waarbij ze zich aansluiten heeft al een structuur. Er is een leider, er is een hiërarchie, ze moeten onderaan beginnen. Hun inbreng in de kudde wordt niet gewaardeerd, tenzij ze door hun kennis of vaardigheden de kudde iets wezenlijks kunnen bieden. Ze hebben de keuze: of met de stroom meegaan of juist zich onderscheiden door out of the box te denken.
We hebben net de verkiezingen voor de Provinciale Staten en de Waterschappen achter de rug. Ook nu zie ik dat mensen behoefte hebben aan een duidelijke leider. Als een leider van een politieke partij een steekje laat vallen wordt hij en daarmee zijn partij door de kiezers genadeloos afgestraft. Wie in een relatie iets stoms doet ervaart dat ook aan den lijve. De wederhelft spreekt hem of haar aan op de gemaakte blunder, het is belangrijk hoe dat gebeurt. Niet iedereen heeft de takt en de moed om zo’n gesprek zo te voeren, dat de ander niet beschadigd wordt. Een mediator is echt niet de ultieme oplossing. Die moet onpartijdig zijn, en dat eist een professionele opstelling. In het ergste geval wordt de relatie verbroken. Dan zitten beide partijen met de gebakken peren. Hopelijk is er dan een kudde waar ze op terug kunnen vallen. Anders zijn ze – zie hiervoor – geneigd een nieuw contact te zoeken.
Welke koers ga ik varen, bij welke kudde sluit ik me aan? Ik vind, dat ik niet blindelings achter zo’n leider aan moet hobbelen. Kritisch zijn, dus. En dat geldt ook bij de zoektocht naar een nieuwe relatie.
geplaatst door Aktivo1 - 5318 keer gelezen
Vorige berichten
Warmte in handen gevangen...
Klok en de tijd
ij het wakker worden vanochtend keek ik op mijn wekker en zag, dat het half zeven was. Half zeven? In mijn gedachten en gevoel voelde het veel te vroeg. En dat was het natuurlijk ook! Eigenlijk was het half zes, maar nu…, op deze zondagmorgen eind Maart dus alweer oude tijd! Even wennen dus aan die nieuwe tijd, maar ook aan de temperatuur. Koud in de slaapkamer toen ik uit mijn warme bed stapte. Langzamerhand werd het licht en ik zag de witte daken. Eénmaal terug in bed het dubbelgevoel. Een verschuiving in de tijd. Mijn biologische klok loopt nog op de “oude tijd”, terwijl de wereld al een uur vooruit is gegaan.
De klok dicteert een uur later. Eén uur in de tijd, dat in een mum is verdwenen. Zonder dat er iets is gebeurd. Een uur zonder oorlog, een uur zonder honger, een uur zonder herinneringen. Het glipt weg tussen twee ademteugen in. We slapen er doorheen, of we missen het wanneer we de wijzers van de klok een uur vooruitzetten. Voor degenen die nachtdienst hadden, een uur eerder naar huis, maar voor degene die hem/haar moest aflossen een uur minder slaap. De verloren tijd halen we weer het najaar in. En de belofte van de zomertijd is, dat het licht langer blijft.
Mijn handen in zijn handen. De stof van zijn handschoenen is wollig en omsluiten met warmte mijn koude handen. Zittend tegenover elkaar, onze gestrekte armen rustend op de tafel, vormen onze ineengestrengelde handen in het midden een plek van warmte waarin twee werelden samenkomen. Letterlijk uit twee landen. Hij een taalvrager uit Turkije en ik een taalcoach uit Nederland. Stilzwijgend en zonder woorden. Terwijl mijn handen warmer worden ontstaat er in die stille uitwisseling een bijzondere verbondenheid van warmte, waarbij de tijd lijkt stil te staan. Zelfs voor een natte neus, laat ik de zakdoek in mijn jaszak zitten om dit moment vast te houden. Het moment dat twee werelden elkaar even raken, elkaar vasthouden. Voor mijn gevoel een bijzondere, warmvolle intimiteit. Een oogenblik in de tijd om te blijven vasthouden en nooit meer los te laten.
Elkaars warmte in handen gevangen.
Liefs,
Monique
Zelfspot is iets anders dan zelfdiscipline
De meeste mensen weten van zichzelf best wel wat de zwakke punten zijn. Iets anders is de vraag, doe je er ook wat mee? Tegen mezelf zeggen : ik was ver weg met mijn gedachten, ik weet niet meer waar ik mijn huissleutels gelaten heb. Dat is gewoon een slap excuus omdat ik ze niet gelijk in mijn tas heb opgeborgen, of terug heb gehangen op de vaste plaats. Het kost me soms veel tijd om ze weer terug te vinden. Ik heb ze gewoon ergens achteloos op een rare plaats neergekwakt, toen ik binnen kwam. Daar heb ik gelukkig alleen maar zelf last van, toch overkomt het me af en toe opnieuw. Gewoon een kwestie van teveel afgeleid zijn, of automatisch handelen zonder na te denken.
Lastiger wordt het als anderen de dupe zijn van onnadenkend gedrag. Ik had een zwager die op elk verjaarsfeest de schaaltjes met lekkere hapjes bijna in zijn eentje zat leeg te eten. Hij vergoeilijkte dat met een portie zelfspot : Ik ben nu eenmaal een enorme snoeper, zei hij met een stralende lach. Het gevolg was, dat ik, de gastvrouw, dan maar regelmatig met de schalen hapjes in de rondte ging om mijn andere gasten ook van genoeg lekkers te voorzien. Nou is dit een kleinigheid, dus ik zei er verder niks van. Ik hoopte alleen dat hij de hint begrepen had. We zijn inmiddels vele jaren verder. Hij is allang naar het andere eind van het land verhuisd en hoog bejaard, dus ik zie hem niet meer op feestjes.
Anders wordt het als iemand keer op keer niet op tijd op een afspraak verschijnt, maar meer dan een uur te laat is, zonder even te bellen of te appen. Dan kom je er niet mee weg door nonchalant te zeggen : ik kan gewoon niet goed plannen, ik heb moeite om op te schieten, de tijd gaat altijd sneller dan ik dacht. Als ik dat meerdere keren heb meegemaakt, zeg ik op een gegeven moment : ik vind het vervelend dat ik weer zo lang op je heb moeten wachten, ik was hier wel op tijd. Ik verwacht echt niet een radicale omslag, maar laat je goede wil eens zien door volgende keer wel op tijd te komen. Als die persoon er dan nog niks mee doet, houdt het voor mij op. Eerder van huis gaan is niet zo moeilijk. Gewoon een kwestie van zelfreflectie, lijkt me.
Zelfdiscipline is het moeilijkst. Dat is nodig als je iets wezenlijks aan je gedrag of houding wilt veranderen. Bij mij kwam dat pas echt goed binnen toen ik deze zin van Albert Einstein las : als je blijft doen wat je altijd deed, krijg je wat je altijd kreeg. M.a.w : als je steeds hetzelfde paadje blijft lopen, kom je nergens anders. Het is een oproep tot verandering en het doorbreken van patronen. Het is ook een quote in management- en veranderingsprocessen. Het benadrukt het belang van innovatie, het nemen van andere wegen om vernieuwing te bereiken.
Bij social media en daten werkt het weer anders. Je kent hem of haar meestal nog niet zo goed, dus weet je niet hoe het contact gaat lopen. Het is vaak veel anoniemer door het gebruik van Nicknames. Een veel gebruikte kreet is "doorscrollen" als men iets niet leuk vindt. Als er online discussie ontstaat, haakt iemand soms af met de zin "ik ga op mijn handen zitten". Bij een persoonlijke ontmoeting is tussendoor een vraag stellen beter dan meteen impulsief reageren. Je hoopt de ander beter te begrijpen. Je oordeelt dan ook niet meteen en kan jouw reactie nog bijstellen. Luisteren is tevens ook een goede vorm van zelfdiscipline, toch?
Single Story: de FOMO-vrouw
“Prosecco, graag. Ja, nu al; ook al is het nog geen lunchtijd. Het is altijd wel érgens op de wereld 5 uur. Zonde om te wachten op een ‘geschikt moment’. Dat moment komt nooit. Je moet het zelf creëren.”
“Mijn vriendinnen noemen het ‘chaos’, ik noem het ‘opties openhouden’. Ze zien mijn agenda vol met uitjes, dates en feesten en krijgen spontaan kortsluiting. Maar ik heb gewoon een hekel aan gemiste kansen. Het is simpelweg een kwestie van genoeg proeven voordat je een hoofdgerecht kiest. Je koopt toch ook niet meteen een huis na de eerste bezichtiging? Ik in ieder geval niet.”
“Neem vorige week. Dinsdag: Thomas. Leuke man op papier, prima baan, bijna met vroegpensioen; kon een gesprek voeren. Maar hij bestelde spa rood en begon over de details van zijn werk. Kurkdroog. Ondertussen zag ik op Instagram een vriendin cocktails drinken in Lissabon. Dat kwam wel even binnen. Ik heb een noodgeval gefaket en ben vertrokken. Thomas was misschien wel een man met een plan, maar hij was zeker geen verrassing.”
“Woensdag: Benjamin, de zeiler. Mooie kop, mooie verhalen, we hadden een duidelijke 'klik'. De vibe was perfect. Totdat hij mijn hand pakte en over ‘ons’ begon te praten. Toekomstplannen. Samen een weekend weg boeken. Echt; ik voelde de muren op me afkomen. Mijn agenda, ik had daarna nog een ademworkshop en een foodtruckfestival, houdt niet van dat soort vastigheid. Ik heb het afgekapt met een vage belofte en ben weggegaan.”
“De derde kandidaat, op donderdag, heb ik niet eens afgewacht. Hij had geappt dat ‘ie iets later zou zijn. Ik zat in de bar op hem te wachten, scrollend door de perfecte levens van anderen en het werd me ineens klinkklaar kraakhelder: de jacht is de beleving. De opties openhouden is het doel. Ik heb een taxi besteld naar een filmfeest waar ik na die date toch al naartoe wilde. Het besef dat ik die avond kreeg, was me op dat moment meer waard dan welke date dan ook.”
“Het is niet dat ik bindingsangst heb. Dat vind ik zo'n zwaar woord. Ik ben gewoon allergisch voor middelmaat. Mijn angst is niet om me te binden, mijn angst is om me te binden aan de verkeerde en daardoor de ware te missen. Die ene die misschien wel op dat feestje van volgende week staat. Mijn man moet me elke dag met zichzelf verrassen. Zodra iets té gewoon voelt, te ‘bekend’, dan weet ik: dit is een leuke tussenstop, maar niet het einddoel. Dan moet ik weer verder.”
“Weet je; mannen willen altijd 'bouwen'. En bouwen klinkt als werk. Als een bouwtekening die vorm moet krijgen. Een vaststaand plan. Ik wil geen huis, ik wil een wereldreis zonder reisschema. Ik verzamel momenten. De ‘bijna-kus’ met die wereldvreemde kunstenaar, de diepe gesprekken met de bebaarde filosoof… Het zijn losse scènes. Perfecte fragmenten. Als je ze aan elkaar plakt, krijg je geen speelfilm, maar een trailer. En een trailer is altijd beter dan de film zelf. Die laat de saaie stukken weg. Precies zoals het hoort.”
“Een vriendin vroeg me laatst, na de zoveelste anekdote die ik vertelde: ‘Maar wat zeg je dan als je een eerste bericht stuurt? Hoe start je dat circus steeds opnieuw op?’ Simpel. ‘Jij lijkt me wel een avontuur…’”
Deze Single Story is fictief. Het verhaal is 'opgetekend' in Grand Café 'De Nieuwe Kans', dat alleen op digitaal papier bestaat. Dat het allemaal verdacht veel op de werkelijkheid lijkt, is puur toeval. Maar misschien ook niet...